«Πρόπερσι τον χειμώνα, μου τηλεφώνησε η αδελφή μου που βρισκόταν στην Ελβετία και μου είπε ότι είχε φάει οκτώ σαλιγκάρια (xoχλιούς)και τα είχε πληρώσει 37 ευρώ. Αυτομάτως σκέφτηκα ότι έξω από την πόρτα μου υπήρχαν εκατοντάδες σαλιγκάρια. Ήξερα ότι ήταν νόστιμα, όχι όμως τόσο ακριβά. Το συζήτησα με τον πατέρα μου και από την επόμενη στιγμή άρχισα να καταστρώνω τα σχέδιά μου».

Η 28χρονη Παναγιώτα Βλάχου όταν πήρε το πτυχίο της στην Ιταλική Φιλολογία, πριν από τρία χρόνια, δεν μπορούσε- όπως λέει- να φανταστεί τον εαυτό της δημόσιο υπάλληλο. «Εδώ στο χωριό μου, την Πουλίτσα Κορινθίας, οι επιλογές είναι λίγες, αλλά όταν διαπίστωσα έπειτα από μια μικρή έρευνα ότι θα μπορούσα να γίνω εκτός από εκτροφέας σαλιγκαριών και επιχειρηματίας, είπα ότι μπορώ να δοκιμάσω», λέει. Λίγες ημέρες αργότερα, «οικογενειακώς ξεκινήσαμε για την Ιταλία- εδώ με βοήθησε το πτυχίο- και επισκεφτήκαμε το Διεθνές Ινστιτούτο Σαλιγκαροτροφίας στο Κεράσκο. Το πρώτο ταξίδι ήταν εκπαιδευτικό και άρχισα να ενημερώνομαι».

Η νεαρή πτυχιούχος φιλόλογος και πλέον επαγγελματίας εκτροφέας σαλιγκαριών διαπίστωσε στη συνέχεια ότι το να ξεκινήσει κανείς μια επιχείρηση δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση, ακόμη και αν πρόκειται για τομείς που αναπτύσσονται σημαντικά το τελευταίο διάστημα. Μονάδες εκτροφής σαλιγκαριών παίρνουν τη θέση καπνοκαλλιεργειών και εξαπλώνονται από την Κόρινθο στη Λάρισα, τη Φθιώτιδα, το Κιλκίς. Οι μεγαλύτερες ποσότητες εξάγονται, ενώ η τιμή τους καθορίζεται από το ιδιότυπο «χρηματιστήριο» των εστιατόρων του Παρισιού, της Μαδρίτης, του Μιλάνου και του Τορίνου.

«Τα δέκα χιλιάδες ευρώ που χρειάζονται για μια επένδυση εκτροφής σαλιγκαριών σε τρία στρέμματα μπορεί να μη φαίνονται αρκετά χρήματα, αλλά εγώ δεν τα είχα», λέει η κ. Βλάχου. «Απευθύνθηκα στον ΟΑΕΔ - ήμουν 26 χρονών και έκανα αίτηση για χρηματοδότηση μέσω των ειδικών προγραμμάτων, αλλά απορρίφθηκε. Η τύχη όμως ήταν με το μέρος μου και έπειτα από πολλά ξενύχτια στο Διαδίκτυο και μαζεύοντας πληροφορίες, εκτός από παραγωγός έγινα και εκπρόσωπος του Ινστιτούτου Σαλιγκαροτροφίας, αφού οι Ιταλοί ξέρουν ότι το κλίμα στη χώρα μας βοηθάει στην ανάπτυξη των σαλιγκαριών και μέχρι σήμερα με έχουν επισκεφτεί 300 υποψήφιοι παραγωγοί για να πάρουν πληροφορίες».

Για να γίνει ένα εκτροφείο, λέει η 28χρονη επιχειρηματίας, χρειάζονται «δίχτυα εσωτερικής περίφραξης, οι σπόροι που είναι μαρούλι, ηλίανθος, κοκκινογούλι, ιταλικό τριφύλλι- από αυτά τα φυτά τρέφονται τα σαλιγκάρια- οι μάνες αναπαραγωγής, καλή ανάλυση του εδάφους. Από τον δεύτερο χρόνο και μετά, το μόνο που πληρώνει ο παραγωγός είναι... τους σπόρους», καταλήγει. Το κύριο μέλημα του παραγωγού είναι το «δρόσισμα» των σαλιγκαριών: θα πρέπει καθημερινά να ποτίζει το εκτροφείο για 10 λεπτά της ώρας. «Τρία στρέμματα εκτροφής σαλιγκαριών μπορεί κάποιος να τα έχει και ως ημιαπασχόληση», προσθέτει η κ. Βλάχου, «ενώ ένα εκτροφείο πέντε στρεμμάτων, ο ιδιοκτήτης μόνος του μπορεί να το φροντίσει, αρκεί να προσέχει αν το φαγητό είναι αρκετό και αν υπάρχει κάποια ζημιά στα δίχτυα της περίφραξης».

Πλούσια σε απόδοση
Κάθε στρέμμα δίνει 1.000 με 1.200 κιλά σαλιγκαριών τον χρόνο και η σημερινή τιμή στο χωράφι είναι 3,70 ευρώ το κιλό. Η σημερινή παραγωγή διεθνώς καλύπτει μόλις το 10% της παγκόσμιας ζήτησης, ενώ εκτός από την Κρήτη και τη Μάλτα, απαγορεύεται η συλλογή και η εμπορία σαλιγκαριών από την ύπαιθρο.

Τα οικονομικά δεδομένα και κυρίως το γεγονός ότι πρόκειται για μια δυναμική παραγωγή με εξασφαλισμένη διάθεση των προϊόντων ήταν αρκετά για την 25χρονη Γεωργία Γκούμα από τον Άγιο Σεραφείμ της Φθιώτιδας, ώστε μαζί με τον άνδρα της να αφήσουν την Αθήνα και να αποφασίσουν να κάνουν εκτροφείο στην ιδιαίτερη πατρίδα τους. «Ξεκινήσαμε με όρεξη», λέει η πρώην εποχική υπάλληλος ξενοδοχείου. «Θέλαμε να ασχοληθούμε με τη νέα γεωργία, βάλαμε στόχους λίγο πιο πάνω από εμάς, δεν πέσαμε σε λαβύρινθο. Είμαστε καλά και στο τέλος του μήνα το εκτροφείο μας θα είναι έτοιμο», καταλήγει.

Η εκτροφή σαλιγκαριών είναι πλέον ενταγμένη στον αναπτυξιακό νόμο και προβλέπεται επιδότηση ανάλογα με το ύψος της κάθε επένδυσης.

Θρεπτική τροφή με λίγες θερμίδες

ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ εκτρέφεται το είδος Ηelix Αspersa. Πρόκειται για σαλιγκάρια μεγάλου μεγέθους που προσαρμόζονται εύκολα σε συνθήκες εκτροφείου. Η χονδρική του τιμή είναι υψηλότερη σε σχέση με τα υπόλοιπα είδη. Τα σαλιγκάρια γεννούν αυγά. Αν σπάσει το κέλυφός τους, έχουν την ικανότητα να το επανασχηματίζουν. Αποτελούν εξαιρετικά θρεπτική τροφή και ταυτόχρονα χαμηλή σε θερμίδες, αφού τα 100 γραμμάρια ήπια μαγειρεμένων σαλιγκαριών δίνουν 90 θερμίδες και περιέχουν μόνο 1,4 γραμμάρια λιπαρά. Αποτελούν πλούσια πηγή βιταμινών, ιχνοστοιχείων και μετάλλων, έχουν περισσότερο σίδηρο από το κόκκινο κρέας, κάλιο και μαγνήσιο. Βεβαίως, ανάλογα με τον τρόπο μαγειρέματος τα λιπαρά και οι θερμίδες αυξάνονται.

«Όταν τελείωσε ο καπνός, κάπως έπρεπε να ζήσουμε»

Ο 33ΧΡΟΝΟΣ Γιώργος Ναλμπάντης που θεωρείται από τους «παλιούς» σαλιγκαράδες, διατηρεί τα τελευταία χρόνια εκτροφείο στο Πολύπετρο Κιλκίς. Όπως λέει στα «ΝΕΑ», η αρχή έγινε από την έκθεση Αgrotica στη Βουλγαρία, όταν ο πατέρας του ενημερώθηκε πρώτη φορά για την καλλιέργεια των σαλιγκαριών. «Ήμασταν καπνοπαραγωγοί και η καλλιέργεια καπνού ουσιαστικά έχει τελειώσει. Θα έπρεπε κάτι να κάνουμε για να ζήσουμε. Με λίγα ιταλικά, με λίγα αγγλικά, καταφέραμε πριν από τρία χρόνια να συνεννοηθούμε με το Ινστιτούτο Σαλιγκαροτροφίας και φτιάξαμε τη δική μας μονάδα σε μια περιοχή που αν δεν υπάρχει επιδότηση, δύσκολα αποφασίζει κάποιος να κάνει κάτι», καταλήγει.