Από την πλήρη απαγόρευση, πριν από μόλις 8 χρόνια, στην πλήρη επιβολή: το κράτος επαναφέρει τα «φρουτάκια» και μάλιστα σκοπεύει να τα εγκαταστήσει σε κάθε γειτονιά. Πενήντα χιλιάδες μηχανήματα, δηλαδή ένας «κουλοχέρης» για κάθε 250 κατοίκους, θα «φυτευτούν» στις γειτονιές της Ελλάδας με τις κρατικές ευλογίες και ελπίδες για έσοδα 1,3 δις. μέσα σε μια διετία – την ώρα που στην Βρετανία με τον εξαπλάσιο πληθυσμό τα συνολικά κέρδη από τη φορολόγηση όλου του τζόγου φτάνουν μόλις τα 2,4 δις. ευρώ.

Έντονα αντίθετη εμφανίζεται η ελληνική κοινωνία στην επέκταση της αγοράς των τυχερών παιχνιδιών, σύμφωνα με δημοσκόπηση που πραγματοποίησε η VPRC το μήνα Ιούλιο και η οποία παρουσιάζεται σήμερα. Αφορμή για την έρευνα αποτέλεσε το σημείο του Μνημονίου Συνεργασίας με το Δ.Ν.Τ. στο οποίο η Ελλάδα υπογράφει ότι θα επιχειρήσει άντληση 1,3 δισεκατομμυρίου ευρώ από την αδειοδότηση και τη φορολόγηση νέων τυχερών παιχνιδιών στη χώρα. Η κυβέρνηση, αγνοώντας τις καταστροφικές οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις που σημειώθηκαν σε χώρες όπως η Σερβία, η Ισπανία και η Βρετανία, προσανατολίζεται σε εγκατάσταση 50.000 μηχανημάτων με «φρουτάκια» στις γειτονιές όλης της χώρας.

Πενήντα χιλιάδες «φρουτάκια» ή αλλιώς «κουλοχέρηδες» σημαίνει ότι θα υπάρχει ένα μηχάνημα για κάθε 250 κατοίκους της Ελλάδας. Πρόσχημα για την απόφαση αυτή αποτελεί το πρόστιμο που επέβαλλε στην Ελλάδα το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, γιατί η κυβέρνηση Σημίτη απαγόρευσε το 2002 κάθε ηλεκτρονικό παιχνίδι στη χώρα μας (πρόστιμο που επιβλήθηκε γιατί απαγορεύθηκαν συνολικά τα ψυχαγωγικά παιχνίδια και όχι γιατί απαγορεύθηκαν τα «φρουτάκια»). Εκτός από τον συνοικιακό τζόγο, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να αδειοδότηση εταιρίες για νόμιμο στοιχηματισμό μέσω διαδικτύου.

Η τελική διατύπωση του νομοσχεδίου συναντάει τις έντονες διαφωνίες αρκετών μελών της κυβέρνησης -γιατί όπως λένε η Ελλάδα θα καταντήσει απέραντο Λας Βέγκας- αλλά και των εταιρειών που λειτουργούν καζίνο στην Ελλάδα. Οι τελευταίες έχουν κάνει μεγάλες επενδύσεις σε πάγιο εξοπλισμό, έχουν πληρώσει πολλά λεφτά για τις άδειες και τώρα βλέπουν ότι με τη διάδοση ηλεκτρονικών παιχνιδιών τζόγου στην κοινωνία θα χάσουν έσοδα. Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ έχουν κάνει και δημόσιες δηλώσεις για την ανάγκη ελέγχου του τζόγου, γιατί έχει βαρύτατες κοινωνικές επιπτώσεις (Π. Ευθυμίου, Π. Μπεγλίτης κ.λπ.). Επίσης, το νομοσχέδιο εμπεριέχει και προβλέψεις που ίσως αποτελέσουν εμπόδια στην υλοποίησή του, γιατί έρχονται σε αντίθεση με τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής περί ανταγωνισμού. Ας δούμε όμως μερικά στοιχεία από τρεις άλλες ευρωπαϊκές χώρες που έσπειραν μηχανήματα με «φρουτάκια» στις γειτονιές τους:

Βρετανία
Στη Βρετανία λειτουργούν 250.000 «φρουτάκια» ή βιντεολότο, ίδια με αυτά που θα τοποθετηθούν και στην Ελλάδα, σύμφωνα με τις εξαγγελίες. Η αναλογία δηλαδή είναι 1 μηχάνημα προς 250 κατοίκους, όπως αυτήν που προγραμματίζεται να εφαρμοστεί και στη χώρα μας με τα 50.000 «φρουτάκια». Αξίζει να σημειωθεί ότι στη Βρετανία με 6 φορές περισσότερο πληθυσμό από την Ελλάδα και τα σαφώς υψηλότερα εισοδήματα, το κράτος κερδίζει από τη φορολόγηση του τζόγου συνολικά 2.4 δις. ευρώ – αναρωτιέται κανείς πως στην Ελλάδα ευελπιστεί η κυβέρνηση να εισπράξει 1.3 δις. την προσεχή διετία. Τι άλλο δείχνουν τα στοιχεία από τη Βρετανία;

• Στα φρουτάκια με το μικρότερο επιτρεπόμενο ποσό στοιχηματισμού, ο παίκτης χάνει κατά μέσο όρο 36 ευρώ ανά μισή ώρα παιχνιδιού.
• Τρεις στους 4 Βρετανούς παίζουν τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα και χάνουν συνολικά πάνω από 11,5 δισ. ευρώ τον χρόνο.
• Οι παίκτες συχνά χάνουν γεύματα για να μην σταματήσουν να παίζουν και σε ορισμένες περιπτώσεις έχει παρατηρηθεί μέχρι και η χρήση καθετήρων (!) για να μην χρειάζεται να πάνε στην τουαλέτα.
• Ενα στα 25 εγκλήματα, που διαπράττονται από ανηλίκους, σχετίζεται με τα φρουτάκια γιατί τα παιδιά κλέβουν για να έχουν χρήματα να παίξουν.

Ισπανία
Στην Ισπανία τα «φρουτάκια» νομιμοποιήθηκαν το 1981, με πρόθεση της κυβέρνησης να απευθύνονται κυρίως στους τουρίστες. Όμως τελικά, σχεδόν στο σύνολό τους, σήμερα, οι επιχειρήσεις τυχερών παιχνιδιών στην Ισπανία συντηρούνται από τους πολίτες της χώρας, οι οποίοι κατά μεγάλο ποσοστό πάσχουν από εθισμό, με συνακόλουθα ψυχολογικά, οικονομικά, οικογενειακά και κοινωνικά προβλήματα. Επιπλέον, όπου ανθεί ο τζόγος δεν λείπουν και οι εγκληματικές πράξεις προκειμένου να βρεθούν οι πόροι για τον τζόγο, έξη την οποία καλούνται να αντιμετωπίσουν οι ειδικοί στα πολυάριθμα κέντρα απεξάρτησης που δημιουργήθηκαν.

Οι περισσότεροι παθολογικοί τζογαδόροι στην Ισπανία είναι άντρες, ηλικίας 18-40, χαμηλότερων μορφωτικών και οικονομικών επιπέδων. Πάνω από το 70% αυτών, είχαν εθισμό στα «φρουτάκια». Σήμερα οι Ισπανοί ξοδεύουν ετησίως το μεγαλύτερο ποσοστό των εισοδημάτων τους στον τζόγο από κάθε άλλο λαό, την ίδια ώρα που έρευνες κατέδειξαν ότι 80% των νέων 16 ετών έχουν παίξει τυχερά παιχνίδια.

Σερβία
Στη Σερβία ο τζόγος νομιμοποιήθηκε προκειμένου να συλλέξει πόρους για την ανόρθωση της κατεστραμμένης από τον πόλεμο και τους νατοϊκούς βομβαρδισμούς οικονομίας της. Εγκαταστάθηκαν λοιπόν 20.000 ηλεκτρονικά τυχερά παιχνίδια στη χώρα, τα οποία διαφημιζόταν ποικιλοτρόπως. Η διαφήμιση είχε αποτέλεσμα: σχεδόν το 50% του συνολικού πληθυσμού (3.500.000 σε σύνολο 7.500.000 Σέρβων) παίζουν σταθερά κάποιο τυχερό παιχνίδι.

Ήδη 250.000 Σέρβοι θεωρούνται εξαρτημένοι ενώ 700.000 είναι στην ζώνη υψηλού κινδύνου για να αναπτύξουν παθολογική εξάρτηση από τον τζόγο. Το κέρδους του Σέρβικου κράτους για το κοινωνικό πρόβλημα που δημιούργησε φτάνει μόλις στα 50.000.000 ευρώ το χρόνο. Τα υπόλοιπα είναι κέρδη των εταιριών που λειτουργούν τα τυχερά παιχνίδια και των καταστημάτων στα οποία εγκαταστάθηκαν. Τα πρώτα βήματα προστασίας των πολιτών στην Σερβία έγιναν μόλις πριν ένα μήνα όταν υπό την πίεση των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης η κυβέρνηση απαγόρεψε την λειτουργία ηλεκτρονικών τυχερών παιχνιδιών σε χώρους που απέχουν λιγότερο από 150 μέτρα από σχολεία καθώς και την είσοδο ανηλίκων στους χώρους αυτούς.

Το σχέδιο νόμου για την αγορά του τζόγου στην Ελλάδα αναμένεται να τεθεί σε διαβούλευση τις επόμενες ημέρες και να έχει ψηφιστεί μέχρι το τέλος του μήνα. Για τις αλλαγές, έχει ενημερωθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, της οποίας οι παρατηρήσεις έχουν ενσωματωθεί.

Πηγές: Ελευθεροτυπία, Κίνηση Πολιτών για τον Περιορισμό των Τυχερών Παιχνιδιών, Tvxs.